Archiwa tagu: próbny II etap

Próbny II etap przed 66. Olimpiadą Chemiczną

Próbny II etap przed 66. Olimpiadą Chemiczną

Serdecznie zapraszam Was na próbny II etap, który został przeprowadzony przed prawdziwym drugim etapem 66. Olimpiady Chemicznej. Pierwsze zadanie zostało stworzone przez Radka, który bardzo dobrze czuje się w chemii analitycznej i to widać – zadanie było dużo ciekawsze niż to, które potem pojawiło się na zawodach.

Zadanie trzecie było łatwe do przewidzenia, zwłaszcza po informacji, że będzie potrzebna linijka (co oznaczało rysowanie wykresu). Pozostawało tylko pytanie czy pojawi się osmometria czy wiskozymetria. Jako, że to pierwsze już było parę lat temu na finale (64 edycja, III etap – Zadanie 3 ) to wybór padł na lepkość właśnie.

Późniejsze zadanie z drugiego etapu o polimerach uzyskało niechlubny tytuł najgorszego zadania z chemii fizycznej od wielu, wielu lat. Było ono niczym zadanie maturalne, co jest chyba najbardziej bolesnym porównaniem jakiego można użyć w kontekście Olimpiady, która przecież od tego schematu powinna uciekać.

Najgorszy w tym zadaniu była chyba ostatni podpunkt (za aż 9 marek!), który już abstrahując od tego, że był maturalny, to był niczym matura z BIOLOGII! Czy sławne  ,,wpasuj się w klucz”.

Z drugiej strony – wybór tak beznadziejnej tematyki był strzałem w kolano. Bo z tego nie dało się ułożyć sensownego zadania. Folderowe zadanie z fizycznej miało dosłownie parę linijek i skupiało się w stu procentach na liczeniu mas cząsteczkowych – z tego nie da się ułożyć zadania za dwadzieścia punktów. To znaczy da się, ale trzeba by wprowadzać nowe zagadnienia, co wiąże się ze stworzeniem zadania na 3-4 strony, które tłumaczyłoby to zagadnienie lub oczekiwanie od Was, zawodników, że będziecie to już umieć.

Rodzi się pytanie – skąd macie to umieć?! Przecież z całej literatury dostępnej na oficjalnej stronie OlChemu nie ma żadnej pozycji, w której można by znaleźć satysfakcjonujące informacje na temat polimerów (pod kątem chemii fizycznej, nie organicznej).

Chemia fizyczna na Olimpiadzie przeżywa w ciągu ostatnich lat poważne problemy. Zdaje się, że nikt nie ma pomysłu na te zadania, podczas gdy można zrobić naprawdę trudne, złożone problemy z podstawowych działów jak równowaga chemiczna, kinetyka, elektrochemia czy termochemia. Co do równowagi to osobiście czuję duży przesyt, bo pojawia się ona zdecydowanie za często (i to w żenująco prostym wydaniu jak na tegorocznym pierwszym etapie, gdzie układający zadanie zamiast stawiać na większą trudność, postawił na pułapkę, która ucina po pięć punktów zawodnikowi, który zrobił zadanie dobrze, a nie podał końcowego wyniku w prawidłowej formie. Zresztą nawet osoby sprawdzające nie mogły chyba do końca w to uwierzyć, bo niektórzy takie wyniki zaliczali, a inni nie). Zaczyna to już być podejrzanie blisko matury…

Chcemy wprowadzać nowe zagadnienia z chemii fizycznej – nie ma problemu. Ale zróbmy to tak, żeby zawodnicy mieli chociaż punkt zaczepienia w wyczerpującym zadaniu z folderu wstępnego.

Na szczęście zadania z chemii nieorganicznej oraz organicznej stały na bardzo dobrym poziomie, jak zwykle zresztą.

Czytaj dalej Próbny II etap przed 66. Olimpiadą Chemiczną

Próbny II etap – część laboratoryjna : odpowiedzi

Link do zadań : Próbny II etap – część laboratoryjna

 

  • Komentarz : tutaj zdania macie zupełnie podzielone, trochę osób wypowiedziało się pozytywnie na temat tej laborki, że można było na niej przećwiczyć podstawowe reakcje z podstawowymi reagentami, które w sumie co rok się pojawiają na II etapie, zatem są wiedzą absolutnie obowiązkową i podstawową. Druga grupa osób stwierdziła, że zadania były zbyt proste i że nie da się zastąpić prawdziwej części praktycznej na zadaniu online, na sucho. Zgadzam się z jednymi i drugimi, w tym roku próbna laborka była jedynie testem i miała na celu sprawdzenie podstaw, które po prostu trzeba znać. Zadania były łatwe, bez żadnych mieszanin, ciał stałych, kompleksów itp.  Bardzo dziękuję wszystkim za komentarze, bo taka konstruktywna krytyka zaprocentuje dużą poprawą za rok 🙂

Czytaj dalej Próbny II etap – część laboratoryjna : odpowiedzi

Próbny II etap – rozwiązania cz. 1

Próbny II etap – rozwiązania zadań 1,2 oraz 3

Tak jak poprzednio, podzielimy sobie rozwiązania na dwie części, ponieważ wyjdzie tak około 6-7 tysięcy słów, więc za długo by się to potem ładowało wszystko.

Link do zadań :  Próbny II etap

Kto jeszcze nie wypełnił ankiety, to proszę czynić swą powinność 😀   –   sympatyczna ankieta

Moje przemyślenia na temat zadań : Czytaj dalej Próbny II etap – rozwiązania cz. 1

Próbny II etap

Próbny II etap (teoria) przed 65 Olimpiadą Chemiczną

Serdecznie zapraszam!

Po wszystkim, bardzo proszę o wypełnienie ankiety : https://goo.gl/forms/NNNKB1KQbXhOpx1J2

Czytaj dalej Próbny II etap

Próbny II etap – część laboratoryjna

Próbny II etap – część laboratoryjna

Witam Was serdecznie na pierwszej części próbnego II etapu, a więc części laboratoryjnej. Nie ukrywam, że stworzenie ,,teoretycznej części praktycznej” to dla mnie nie lada wyzwanie, a więc w tym roku nie oczekujcie nie wiadomo jak złożonego zadania. Dobra wiadomość jest taka, że mam w głowie pełno pomysłów jak można to w przyszłości zrealizować online i miejmy nadzieję, że za rok będzie to wyglądać naprawdę super.

Przed Wami trzy zadania, które są naprawdę proste i takich Wam życzę za te dwa tygodnie. Sprawdzają one wiedzę dotyczącą podstawowych kationów i ich osadów, naprawdę nic trudnego. Rozgrzewka przed jutrzejszą teorią, która tak łatwa już nie będzie.

W związku z tym, że zadania są proste i na części laboratoryjne to praktycznej czynności zajmują oczywiście najdłużej, to czas trwania próbnego II etapu, łącznie z Waszym przepisaniem na czysto wynosi 100 minut. Czas zatem będzie tutaj waszym przeciwnikiem, ale przecież na zawodach będzie tak samo, a więc mam nadzieję, że będzie to Was teraz stresować, aby po prostu na zawodach przeżyć to już troszkę lepiej.

A więc, zamknij się w pokoju, oznajmij domownikom, że nie istniejesz przez następne sto minut, wyłącz wszelkie urządzenia, aplikacje które by Cię rozpraszały, włącz stoper i działaj! I bardzo proszę, spisz swoje odpowiedzi na czysto i potem z czystopisem sprawdzaj swoje wyniki – bo jeżeli czegoś tam nie będzie, to tego punktu nie dostaniecie (bo wiem, że sprawdzanie brudnopisu sam sobie nierzadko odbywa się na zasadzie: ,, aaa , ja to wiedziałem, więc zaliczę sobie tutaj punkt”).

Powodzenia! *czas rozwiązywania : 100 minut !

Zadanie 1

 

Mamy siedem próbówek (oznaczonych cyframi od 1 do 7), których zawartość chcielibyśmy zidentyfikować. W tym celu przeprowadzono próby krzyżowe, których wyniki zestawiono w tabelce.

W losowej kolejności zostały wymienione możliwe związki, które są zawarte w tych próbówkach (w każdej jest jeden związek) :

  1. NH_{3}
  2. KI
  3. Ba(NO_{3})_{2}
  4. Pb(CH_{3}COO)_{2}
  5. AgNO_{3}
  6. NaOH
  7. CuSO_{4}

Zestawienie użytych w tabeli symboli :

  • \downarrow   oznacza strącanie się osadu
  • \Delta T   oznacza następcze (po zmieszaniu dwóch probówek) ogrzewanie
  • rozp. w nadm. odcz  oznacza, że wytworzony osad rozpuszcza się w nadmiarze jednego z odczynników
  • bz  oznacza brak widocznych zmian

lab1

a) jakie mogłyby być wstępne obserwacje dotyczące barwy oraz odczynu podanych substancji? (Nie chodzi tutaj już o konkretne przypisanie związku do danej probówki, ale przypisanie odczynu i barwy od danej substancji)  (2 pkt)

b) zidentyfikuj związki, które znajdują się w probówkach 1 – 7  (7 pkt)

c) napisz w postaci jonowej skróconej reakcje tworzenia się osadów oraz ich ewentualnego rozpuszczania w nadmiarze odczynnika. Do tego napisz reakcje, która ma miejsce podczas ogrzewania mieszaniny powstałej przez zmieszanie probówki (5 +7)  (4 pkt)

 


Zadanie 2

 

Mamy probówki od  1 – 8  i każda z nich zawiera roztwór jednej soli, złożoną z jednego kationu oraz jednego anionu. Oto możliwe kationy oraz aniony :

  • Ag^{+}   ,  Al^{3+}   ,  Cu^{2+}   ,  Na^{+}   ,  NH_{4}^{+}   ,  Zn^{+}
  • Br^{-}   ,  Cl^{-}   ,  I^{-}   ,  OH^{-}   ,  NO_{3}^{-}   ,  S_{2}O_{3}^{2-}

Jeden z kationów oraz jeden z anionów występują łącznie trzy razy.

Przeprowadzono reakcje krzyżowe, których wyniki przedstawiono poniżej :

  • 1 + 2    :  wydziela się gaz o charakterystycznym, drażniącym zapachu
  • 2 + 3    strąca się brunatny osad
  • 2 + 4    strąca się biały, żelatynowany osad, rozpuszczalny w nadmiarze odczynnika
  • 2 + 5    :  strąca się biały, galaretowaty osad, rozpuszczalny w nadmiarze odczynnika
  • 2 + 6    :  strąca się niebieski osad
  • 3 + 4    :  strąca się biały, serowaty osad, fioletowiejący na świetle
  • 3 + 6    :  strąca się żółty osad
  • 3 + 7    :  strąca się żółty osad
  • 3 + 8    :  strąca się biały osad, rozpuszczalny w nadmiarze odczynnika. Osad ten szybko czernieje
  • 6 + 7    :  strąca się biały osad, a po dodaniu do roztworu alkoholu, pojawia się brunatne zabarwienie roztworu
  • pozostałe kombinacje nie dały obserwowalnych zmian

Oprócz reakcji krzyżowych przeprowadzono następujące reakcje [Uwaga : przykładowy zapis (1+2) + 3 oznacza, że najpierw mieszamy ze sobą zawartości probówek 1 oraz 2 i po zakończeniu tej reakcji dodajemy zawartość probówki 3

  • (2 + 3) + 1    :  następuje rozpuszczanie brunatnego osadu z utworzeniem bezbarwnego roztworu
  • (2 [w nadmiarze] + 4) + 1    :  bz
  • (2 [w nadmiarze] + 5) + 1 + ogrzewanie  :   strąca się biały osad, wydziela się gaz o drażniącym zapachu
  • (2 + 6) + 1   :  osad się rozpuszcza, pojawia się niebieskie zabarwienie roztworu
  • (3 + 4) + 1 + 2  :  następuje rozpuszczanie się osadu
  • (3 + 4) + 8    :  osad się rozpuszcza
  • (3 + 6) + 1 + 2   :   bz
  • (3 + 6) + 8    :   osad się rozpuszcza
  • (6 + 7) + 8    :   powstały roztwór jest bezbarwny

d) na podstawie podanych informacji, zidentyfikuj sole, które znajdują się w probówkach od 1 do 8  (8 pkt)

e) napisz równania reakcji (21), jakie miały miejsce podczas opisanych wyżej prób  (6 pkt) * niektóre reakcje pokrywają się z tymi z zadania pierwszego, ale będą one punktowane tylko jednokrotnie.

 


Zadanie 3 – Organiczne związki z grupą hydroksylową

 

f) używając tylko jednego odczynnika jak odróżnisz od siebie trzy następujące alkohole : propanol, izopropanol oraz tert-butanol?  (1 pkt)

g) typowym odczynnikiem służącym do różnicowania alkoholu od fenolu jest  FeCl_{3} . Który z tych związków da pozytywny wynik tej reakcji i co będzie możliwą obserwacją? Zapisz równanie takiej reakcji dla dowolnie wybranego przez siebie związku.  (2 pkt)

 

Jutro część teoretyczna, a w związku z tym jedna prośba. Pamiętajcie o wypełnieniu krótkiej ankiety, która ma na celu pomóc mi w ciągłym ulepszaniu tej strony dla Was.