Nie umiem rozwiązać folderu wstępnego – co teraz?!

Nie umiem rozwiązać folderu wstępnego – co teraz?!

FW = folder wstępny

Tegoroczny Harmonogram (66. edycja Olimpiady Chemicznej 2019/20)

  • rejestracja internetowa :  do 21.10 (pewnie jak co roku, zostanie przedłużona o kilka dni na spóźnialskich, ale nie bądźcie tymi osobami! Zapiszcie się, jeśli jeszcze tego nie zrobiliście :  Formularz rejestracyjny na 66.OlChem
  • wysyłka rozwiązanych zadań (tyle ile się udało) z Folderu Wstępnego :  do 27.10 
  • I etap23.11 (sobota, o godzinie 11:00)
    • wyniki I etapu :  11.12 (środa, godzina nieznana. Kiedyś wyniki były zwykle z rana lub w południe, teraz jest to raczej po południu)
  • II etap – część teoretyczna :  31.01 (piątek, o godzinie 12:00)
  • II etap – część laboratoryjna : 01.02 (sobota, o godzinie 9:00)
    • wyniki II etapu : 26.02 (środa, godzina nieznana. Obym się mylił, ale spodziewam się godzin wieczornych. Rekord to była 23:55)
  • III etap – część teoretyczna :  27.03 (piątek, o godzinie 14:00)
  • III etap – część laboratoryjna : 28.03 (sobota, o godzinie 8:30)
    • wyniki III etapu :  15.04  (środa, godzina nieznana).

Wpis powstał w odpowiedzi na liczne pytania, które do mnie kierujecie związane właśnie z folderem wstępnym. Postaram się to rozjaśnić, ponieważ zdaje się on być owiany tajemnicą, całkowicie niepotrzebnie.

  1. Po co właściwie jest folder wstępny (czyli etap wstępny, etap 0) ?  – jak to wygląda na innych olimpiadach czy na Olimpiadzie Fizycznej (OF) oraz Olimpiadzie Matematycznej (OM)?
    • folder wstępny na Olimpiadzie Chemicznej ma zgoła inną funkcję niż podobne foldery z Olimpiady Fizycznej czy Matematycznej. Na tych dwóch olimpiadach bowiem, są to zadania, które rzeczywiście trzeba dobrze rozwiązać i można powiedzieć, że są to takie zawody, tylko że z ogromną ilością czasu i wszelkimi dostępnymi pomocami. Teoretycznie każdy w takim razie mógłby je przejść (wystarczy wykorzystać internet albo poprosić kolegę czy koleżankę o rozwiązanie). Różnica jest jednak taka, że prawdziwe zawody (I etap) i tak zweryfikują takich ,,oszustów”. Największa różnica tkwi w tym, że folder wstępny i I etap są tak samo do siebie podobne jak jabłko i komputer. Innymi słowy : brak podobieństw.  Folder wstępny na OM czy OF po prostu trzeba przejść, tak jak każdy inny etap i nierzadko jest to dość trudne (może nawet zniechęcające) zadanie.
  2. No dobrze, a co w takim razie z folderem wstępnym na OlChemie?
    • folder wstępny na OlChemie to zupełnie inna historia. Najważniejsza różnica jest taka, że na Olimpiadzie Chemicznej stanowi on bardziej ,,deklarację startu”. Jest wiadomością dla organizatora : ,,Pan czy Pani X chce wziąć udział, więc muszę wydrukować tyle i tyle arkuszy, przygotować tyle i tyle bułek z herbatą na zawody”. Olimpiada walczy o każdego ucznia, aby startowało ich jak najwięcej. OM nie ma takiego problemu, corocznie startuje mnóstwo osób (wystarczy porównać liczbę finalistów), zatem można zrobić selekcję, aby uniknąć np. sytuacji wysyłania uczniów piątkowych na OM, bo zrobili zadanie z gwiazdką z podręcznika, chociaż do olimpiady ma się to nijak.
    • co prawda nie siedzę w komisji, więc nie jestem w stanie tego powiedzieć ze stuprocentową pewnością, być może prace, które będą miały rozwiązany jeden podpunkt, jednego zadania spowodują dyskwalifikację, ale jeszcze nigdy w życiu nie słyszałem, żeby ktoś nie dostał się do I etapu.
    • Do zapamiętania jest zatem to : postaraj się zrobić tyle zadań ile tylko dasz radę – posiłkuj się książkami/internetem, pytaj znajomych. To także jest forma nauki. Tyle ile zrobisz, na 99% wystarczy.

    • zatem jeśli zrobisz powiedzmy całe jedno zadanie (ono może być nawet nie do końca dobrze) i na przykład po jednym podpunkcie z reszty to też starczy!
    • może jesteś np. bardzo dobry z fizycznej, ale nie umiesz jeszcze nic innego. Spróbuj dorobić zadanie z folderu B i wyślij to. Jeszcze ,,za moich czasów” to się wysyłało od razu folder A + B, oczywiście z B to tak się zrobiło tyle, co się dało. W drugiej klasie z folderu B miałem może 2 albo 3 zadania , a w trzeciej klasie to już wysyłałem dobre 25 stron A4 rozwiązań całego folderu wstępnego. Sprawdzający jak zobaczą, że staracie się walczyć z trudnym folderem B raczej Was nie zdyskwalifikują, prawda?
    • A jak to wygląda u nas? To już jest bardzo ciekawe. Na Olimpiadzie Chemicznej FW nie jest etapem do przejścia, jak na OM czy OF. On służy bardziej jako wprowadzenie do tematyki, która może się pojawić na dalszych etapach. Zasada jest taka
      • I etap = folder wstępny A
      • II + III etap = folder wstępny B
    • co to dokładnie oznacza? Materiał na Olimpiadę jest dość spory. Folder wstępny znacznie go okraja. Jak dokładnie interpretować jego zawartość? Otóż, to wszystko jest dosyć dynamiczne, bo tak jak wspominałem już wiele razy, do 59. edycji zależność pomiędzy folderem wstępnym a zawodami nie była zbyt wielka (to była w ogóle dość przełomowa edycja, ponieważ po niej zmieniono także punktację części laboratoryjnej z 50 do 30 pkt). Mógłbym to udowadniać na wiele sposobów (chociażby 58 edycja, zadanie z fizycznej , gdzie nagle pojawia się kinetyka na I etapie, a w FW nie ma o niej ani słowa czy też 59. edycja , II etap gdzie pojawia się absorbancja jako element absolutnie kluczowy, a przecież miała być kinetyka…).
      • Od kilku lat (niestety, moim skromnym zdaniem) tendencja robi się bardzo, bardzo zła. Czyli folder wstępny staje się coraz ważniejszy (ze szczytem żałosnego poziomu na II etapie 62. edycji , gdzie zadanie 1) było za łatwe nawet jak na I etap, zadanie drugie – był ten sam pierwiastek! co w folderze wstępnym i to w banalnym wydaniu , zadanie trzecie = folder wstępny, ale nawet trzymało poziom, zadanie 4 = folder wstępny , zadanie 5 = folder wstępny i to zadanie już w ogóle było najbardziej dramatyczne, bo co lepsza osoba robiła je w 8 minut). Próg wyniósł wtedy 89,5/130 pkt = 69%. To jest ogromny próg – w tym roku taki wynik dałby 33 miejsce w Polsce!!!
      • Ta dynamika sprawia, że ciężko jest jednoznacznie odpowiedzieć, co w sumie oznacza folder wstępny, bo to się będzie ciągle zmieniać.
  3. Jaka jest zależność dokładna pomiędzy zadaniami z FW części A i pierwszym etapem?
    1. chemia fizyczna i analityczna = to są działy, które zawsze ,,wchodzą” (to taki termin ze studiów – mówi się, że ,,giełda wchodzi” jeśli na egzaminie pojawiają się pytania, które już były na poprzednich latach. Zbiór pytań z poprzednich lat to jest właśnie giełda). Czyli jeśli jest kinetyka w folderze wstępnym, to na I etapie na 99% też będzie.
    2. chemia organiczna = biochemia wchodzi (czyli jak są cukry, to będą cukry), natomiast sama chemia organiczna jest zbyt obszerna, żeby to pokroić na kawałki, więc trzeba się generalnie szykować na wszystko i po prostu zwrócić szczególną uwagę na podane zagadnienia (powiedzmy pojawia się próba jodoformowa, wtedy dodatkowo bym sobie o niej doczytał).
    3. chemia nieorganiczna = tu jest właściwie zawsze tak, że na pewno nie będzie takiego samego pierwiastka, jak w folderze. Czasem robią psikusa i pojawia się ten sam pierwiastek, ale zdarza się to ekstremalnie rzadko. Jest to również powód, dla którego zadania z nieorganicznej statystycznie wypadają zazwyczaj bardzo kiepsko.
  4. Czyli co – uczyć się do Olimpiady czy uczyć się folderu wstępnego na pamięć?
    • pięć lat temu odpowiedział bym bez wahania – ucz się do Olimpiady, staraj się mieć jak najszerszy zakres wiedzy, a folder wstępny wyznacza Ci tylko zagadnienia, z których masz być wręcz ekspertem. Ja przykładowo miałem w folderze reakcje Dielsa-Aldera, to ostatecznie czytałem nawet intensywnie o regułach Woodwarda-Hoffmanna (czyli na warunki olimpijskie, byłem z tego ekspertem). Uważam, że do dzisiaj jest to zdecydowanie najlepsze i przede wszystkim – najpewniejsza metoda przygotowań.
    • dziś odpowiadam na takie pytanie inaczej. Dzielę sobie uczniów na dwie kategorie – takich, którzy mają już jakieś doświadczenie (w postaci przejścia I etapu, ale jeszcze nie finalistów) oraz tych początkujących. Dodatkowym kryterium różnicującym moją odpowiedź jest czas pozostały do zawodów.
      • jeżeli jesteś już doświadczony – to ucz się do Olimpiady, a nie folderu wstępnego. Oczywiście, FW również należy dogłębnie przerobić, zrozumieć i znać go na wyrywki oraz rozszerzyć sobie zagadnienia w nim poruszone. Ale 95% wiedzy powinno pochodzić z Twojej wiedzy książkowo-zadaniowej, a 5% to zagadnienia z folderu. To samo tyczy się osób, które mają bardzo dużo czasu na przygotowania. Czyli powiedzmy są w I klasie i jest grudzień.
      • jeśli natomiast pozostało już mało czasu do zawodów/startujesz po raz pierwszy – to należy nastawić się głównie na folder wstępny, ponieważ jest to najpewniejsza metoda przejścia (łutem szczęścia co prawda) do II etapu, gdzie idziesz, aby zdobyć doświadczenie. Gdy już to doświadczenie zdobędziesz / albo przejdziesz do przypadku, gdzie masz dużo czasu, to ucz się do Olimpiady.

PS Szkoda, że już wyniki z poprzednich lat są niedostępne, to pokazałbym Wam, jak wielką plagą jest teraz uczenie się ,,tylko z folderu”. Bo np. 3 zadania są rzeczywiście z folderu (mocno na nim oparte) i dwa zadania są bardziej ogólne. I tacy ludzie mają wyniki typu : 20 – 3 – 18,5 – 19 – 0 pkt. Oczywiście z takim wynikiem do II etapu przechodzą.

Jak wspominałem wyżej, sytuacje są różne – często po prostu nie ma czasu i trzeba się przygotować jak najlepiej w najkrótszym czasie, wtedy się uczymy z folderu wstępnego. Ale nie może tak być w późniejszych etapach Waszych przygotowań.

Chemistry must become the astronomy of the molecular world. – Alfred Werner

7 myśli w temacie “Nie umiem rozwiązać folderu wstępnego – co teraz?!”

  1. ogólnie ja mam wrażenie że ten folder wstępny jest przygotowaniem do danej edycji niż etapem przejściowym co prawda nauczyciele mają klucz, ale to i tak nic nie zmienia w zeszłym roku z moim nauczycielem konsultowałem jedno zadanie i on twierdził że klucz jest błędny, według go i w sumie mnie w organicznej był jeden cukier którego mieliśmy rozpoznać anomer alpha czy betha, w kluczu była wg nas błędna odpowiedź, wiec powiedział a wyślij to jak chcesz albo zgodnie z kluczem albo po naszemu, odnośnie om to się z tobą zgodzić nie mogę że przechodzą do 2 etapu oszuści, sam brałem udział w zeszłym roku i się nawet dostałem do okręgowego, i bardzo pilnują czy nie ściągaliśmy od siebie zwłaszcza że jeśli jest geometria to do dowodu można dojść różnymi sposobami np., ja z moimi 2 znajomymi zestawiliśmy jedno zadanie i każdy miał inaczej zrobione le wszycy mieli dobrze, do ocenienia czy coś jest dobrze szczerzenie nie potrzebujemy nauczyciela bo wystarczy że kogoś kto ma normalnie matmę na rozszerzeniu powinien ogarnąć i potwierdzić że jest dobrze, i to są zadania których nie znajdziesz w internecie czy jakim kolwiek podręczniku są to zadania nad którymi muszisz pomyśleć np., przez noc i ci się objawi rozwiązanie.
    mam z kolei problem taki że zmieniono mi nauczycielkę w tym roku na taką która uczy w technikach i z olimpijczykiem nie miała doczynienia, wiec nawet nie wie z kąd ma pozyskać klucz, z góry dzięki za rade którą byśmy podpowiedział abym powiedział jej jak to sprawdziła
    pozdrawiam

    1. Absolutnie nie chodzi mi o to, że są to oszuści, dlatego też dałem to w cudzysłowie. Szanuję każdą osobę, która próbuje swoich sił w jakiejkolwiek Olimpiadzie. Chodzi mi o to, że folder wstępny ostatecznie i tak nie ma znaczenia, bo będziemy musieli zmierzyć się z zadaniami na zawodach, bez żadnej pomocy, a na OM-ie będzie wszystko, a u nas materiał okrojony.
      Tak jak mówisz – zawsze zdarzają się błędy. Ja też pamiętam jak mieliśmy problem z zadaniem z fizycznej z folderu B, ale błędy zdarzają się każdemu – sam jak tworzę zadania to to widzę doskonale :). Spokojnie – jeśli chodzi o klucz to i tak zostanie on oficjalnie opublikowany tuż po upływie terminu wysyłania zadań, zatem oczywiście jeszcze przed zawodami I etapu

      1. Przepraszam nie chciałem żeby ten post tak oskarżycielski zabrzmiał miałem bardziej na celu opisanie jak wygląda om że strony olimpijczyka matematycznego dla porównania z om pozdrawiam,

      2. Nie, nie spokojnie – to z kolei ja nie chciałem, żeby ktoś błędnie zinterpretował moje słowa. Olimpiada to jest super sprawa i każdy początki może mieć różne. A z ciekawości – jesteś finalistą OM-u? Jak co, możesz pisać do mnie na fb, miałbym kilka pytań. Pozdrawiam 🙂

  2. Nie dostałem się tylko do 2 etapu,tego okregowego. Ale myślę że w tym roku mam szanse zaliczyć finał z olchema i oma . Pozdrawiam

  3. Cześć! Mam pytanie, które powstało po przeczytaniu jednego z poprzedzających mój, komentarza. Jest coś takiego, jak klucz odpowiedzi do folderu wstępnego dla nauczyciela? Bardzo by się to przydało mojej nauczycielce chemii, ponieważ jestem pierwszą osobą, którą przygotowuje i nie miała nigdy styczności z Olchemem i boi się mi sprawdzić ten folder. Z góry dzięki za odpowiedź. 🙂

Leave a Reply